Jason Bhugwandass verloor zes vrienden tijdens strijd met jeugdzorg: "Ik ben geen professional, maar een slachtoffer"
- News
- Jason Bhugwandass verloor zes vrienden tijdens strijd met jeugdzorg: "Ik ben geen professional, maar een slachtoffer"
Jason Bhugwandass zet zich als ervaringsdeskundige al tien jaar in voor jongeren die te maken hebben gehad met gesloten jeugdzorg. Met het eerdere rapport Eenzaam Gesloten bracht hij de misstanden binnen de ZIKOS-afdelingen aan het licht. Zijn strijd leidde uiteindelijk tot de sluiting van deze afdelingen. Nadat zes lotgenoten overleden, besloot hij zijn missie weer op te pakken, ondanks dat hij daar een jaar eerder bewust mee was gestopt. In gesprek met FunX vertelt hij over de druk die hij voelt, zijn verslechterde gezondheid en het nieuwe rapport Eenzaam Gestorven.
"Ik voelde mij gedwongen om de strijd weer op te pakken"
Vorig jaar besloot Jason bewust afstand te nemen van zijn werk rondom de jeugdzorg. Na jaren van onderzoeken, gesprekken en het eerste rapport Eenzaam Gesloten wilde hij zich meer richten op zijn eigen herstel. In dat rapport beschreef hij mishandeling, langdurige isolatie, vernedering en seksueel geweld binnen de gesloten ZIKOS-afdelingen. Toch veranderde Jason's stand hierin toen zes jongeren uit datzelfde rapport overleden. Volgens Jason worstelden zij jarenlang met ernstige trauma's die zij overhielden aan hun ervaringen in de gesloten jeugdzorg. Sommigen overleden door zelfdoding, anderen door te stoppen met eten en drinken of via euthanasie. Hij merkte dat de aandacht voor de misstanden in de jeugdzorg afnam en de verhalen van deze jongeren naar de achtergrond verdwenen nadat hij zich had teruggetrokken.
Waar Eenzaam Gesloten vooral onderzocht hoe het eraan toeging binnen de ZIKOS-afdelingen, richt het nieuwe rapport Eenzaam Gestorven zich specifiek op wat er daarna met de jongeren is gebeurd. Volgens Jason worstelen veel oud-bewoners nog altijd met de gevolgen van hun ervaringen in de gesloten jeugdzorg, terwijl er geen sprake was van passende nazorg, erkenning en ondersteuning. Juist het onderzoeken van de levens van deze jongeren na hun verblijf in de jeugdzorg maakte het nieuwe rapport volgens hem veel zwaarder om te schrijven. Het ging namelijk over de sterfgevallen en het huidige leed van jongeren. "Ik voelde mij gedwongen om de strijd weer op te pakken, omdat ik merkte dat niemand afwist van deze sterfgevallen. Als ik het niet doe, dan doet niemand anders het."
Geen professional, maar een slachtoffer
De afgelopen jaren groeide Jason uit tot een van de bekendste kritische stemmen over de jeugdzorg. Zijn rapport zorgde voor landelijke aandacht en droeg uiteindelijk bij aan de sluiting van de ZIKOS-afdelingen. Toch benadrukt hij dat hij geen professional is, wat volgens hem regelmatig wordt vergeten. “Ik merk in het contact met de politiek en de aanbieders dat er soms vergeten wordt dat ik geen professional ben. Ik ben een slachtoffer die in hetzelfde schuitje zit en hetzelfde heeft meegemaakt”, vertelt hij. Tegelijkertijd merkt hij dat jongeren en ouders hem regelmatig benaderen wanneer zij nergens anders terechtkunnen.
Die voortdurende druk heeft volgens hem ook een fysieke prijs. Jason vertelt dat zijn lichaam na het schrijven van het tweede rapport is ingestort. "Het gaat niet heel goed met mij. Ik heb mijn gezondheid opgegeven voor dit rapport en daar was ik mij vooraf niet van bewust", benadrukt hij. Inmiddels heeft hij dagelijks last van schokken in zijn lichaam, iets wat volgens hem voortkomt uit een overbelasting van zijn zenuwstelsel. “De huisarts gaf aan dat het waarschijnlijk niet meer weggaat.” Toch merkt hij dat er soms vergeten wordt dat hij niet alleen onderzoek doet naar deze verhalen, maar er zelf ook onderdeel van is. "Er zijn momenten geweest waarin ik als woordvoerder tegenover een organisatie moest zitten, alsof ze mij niet persoonlijk hebben beschadigd."
Ik ben terughoudend in het maken van nieuwe vrienden, omdat ik altijd in afwachting leef tot de volgende sterft
Geen hoop
Na jaren van strijd, onderzoek en het verlies van meerdere vrienden kijkt Jason somber naar de toekomst. Niet alleen als het gaat om jeugdzorg, maar ook naar zijn eigen leven. "Ik ben gestopt met dromen over de toekomst", vertelt hij eerlijk. Hoewel hij nog steeds geniet van kleine dingen in het leven, heeft hij weinig vertrouwen dat hij ooit het leven kan opbouwen waar hij vroeger op hoopte. “Het is voor mij heel belangrijk om een leven te kunnen opbouwen, maar dat kan ik niet en dat gaat ook niet meer komen.” De teleurstelling over wat er volgens hem niet meer mogelijk is, heeft ook invloed op de manier waarop hij zich openstelt voor anderen. “Ik ben terughoudend in het maken van nieuwe vrienden, omdat ik altijd in afwachting leef tot de volgende sterft”, vertelt hij.
Ook zijn vertrouwen in de jeugdzorg is verdwenen. Volgens Jason zijn de problemen diepgeworteld en spelen er vanuit instanties te veel belangen om echte verandering mogelijk te maken. “Uiteindelijk gaat het veel meer over geld dan over de juiste ontwikkelingen waarborgen. We zitten niet op dezelfde golflengte”, zegt hij. Ondanks verschillende onderzoeken, rapporten en hervormingsplannen ziet hij weinig verandering in de praktijk. “Ik heb er geen vertrouwen in dat het nog goed kan komen. De jeugdzorg heeft tot nu toe geen enkel moment goed gefunctioneerd.”
Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.
Lees ook
FunX
Jason deed onderzoek naar gesloten jeugdzorg: "Nog steeds seksueel misbruik en geweld"
FunX Beseft
Knelpunten in jeugdzorg zijn afgelopen 50 jaar nauwelijks veranderd: "We moeten het onder ogen zien"
News
Numidia uit kritiek op het jeugdzorgsysteem: "Waarom zet je getraumatiseerde jongeren tussen tbs-klinieken?"
Up 2 Date
Yousef Abd al-Malik (Sevn Alias) heeft nieuwe baan in de jeugdzorg